De vrijwilligerswet
De vrijwilligerswet regelt het vrijwilligerswerk in heel België. De wet omschrijft wat vrijwilligerswerk precies inhoudt, wie mag vrijwilligen en in welke organisaties. De wet geldt voor het vrijwilligerswerk op Belgische bodem en voor vrijwilligerswerk dat vanuit België in het buitenland wordt georganiseerd. Iedere organisatie in Vlaanderen moet zich daarnaast ook houden aan de regels van het Vlaams Decreet Vrijwilligerswerk. Dit decreet geldt voor Vlaamse organisaties, met een erkenning of structurele subsidiëring van het beleidsdomein Welzijn, Volksgezondheid en Gezin. Lees meer over de wet en het decreet.
Aan de slag met vrijwilligers
Vrijwilligersbeleid
Met een goed vrijwilligersbeleid zorg je dat alles vlot verloopt: de samenwerking tussen betaalde krachten en vrijwilligers, maar ook vrijwilligers onderling. Denk regelmatig na over de volgende vragen:
Waarom werkt je organisatie met vrijwilligers, of waarom wil je vrijwilligers inzetten?
Hoe zou je de meerwaarde van vrijwilligers in de organisatie omschrijven?
Wat is de plaats van de vrijwilligers in je organisatie (uitvoerend / organiserend, occasioneel / structureel)
Wat bied je de vrijwilliger(s) aan op vlak van verzekering, ondersteuning, kostenvergoedingen, taken, opleiding, afspraken, ethische codes, ...?
Wat verwachten je van de vrijwilligers?
Wat is de ideale verhouding tussen vrijwilligers en betaalde medewerkers, vrijwilligers onderling, ...?
Is er een afbakening van welke taken gedaan kunnen worden door vrijwillige dan wel betaalde medewerkers?
Bestaat er voldoende draagvlak bij de betaalde medewerkers om vrijwilligers in te schakelen?
Vrijwilligers werven
Denk op voorhand goed na naar welke competenties en talenten je vandaag en morgen nodig hebt
Schrijf een vrijwilligersvacature volgens de regels van de kunst
Plaats de vacature gratis op www.vrijwilligerswerk.be. Zet zeker het volgende in je vacature:
- Wie zoek je?
- Wat zijn zijn/haar taken?
- Wanneer heb je de vrijwilliger nodig?
- Waarom heb je een vrijwilliger nodig en waarom is het vrijwillig?
- Waar moet de vrijwilliger werken en waar kan hij terecht voor meer info?
Spreek mensen aan en vraag of ze interesse hebben
Verspreid de vacature zo ruim mogelijk:
op je eigen website,
in je e-mailhandtekening,
in je nieuwsbrieven,
op sociale media,
in een oproep per e-mail naar je netwerk,
leg flyers in de bib, een affiche bij de bakker, een dokterspraktijk of de apotheek, ...
Vrijwilligers onthalen
Nieuwe vrijwilligers gevonden? Zorg dan voor een warm welkom. Zo wennen ze snel, verloopt alles vlotter en is de kans groter dat ze bij je organisatie willen blijven.
Maak een afspraak voor het onthaal en zorg dat je tijd maakt voor een goede kennismaking
Lijst op voorhand op wat je wil vertellen: afspraken, informatienota, ...
Werk eventueel met een onthaalbrochure of mapje dat je kan meegeven
Pols naar verwachtingen bij de vrijwilliger
Zorg voor een rondleiding
Introduceer de vrijwilliger bij de andere medewerkers
Duid een contactpersoon aan
Vrijwilligers motiveren en begeleiden
Als begeleider van vrijwilligers speel je een vitale rol: motiveer jij je vrijwilligers en creëer je een motiverend klimaat? Motiveren is maatwerk: benader vrijwilligers met respect voor hun eigenheid. Met deze algemene tips kan je alvast aan de slag:
Geef duidelijke verwachtingen aan je vrijwilligers mee
Wees fair en consequent tegenover iedereen
Je vrijwilligers zijn stakeholders. Hou rekening met hun verwachtingen in de organisatie.
Ken en respecteer de eigenheid van elke vrijwilliger
Pak blokkades die tussen de vrijwilligers en hun werk staan meteen aan
Maak groei-ervaringen mogelijk voor de vrijwilligers
Creëer ruimte voor participatie en inspraak van je vrijwilligers
Toon erkenning en vertrouwen in je vrijwilligers.
Werk aan een vertrouwensrelatie met je vrijwilligers
Laat vrijwilligers zoveel mogelijk controle over hun eigen werk uitoefenen.
Wees een rolmodel voor je vrijwilligers
Gratis vrijwilligersverzekering
In heel wat gevallen ben je als organisatie verplicht om je vrijwilligers te verzekeren tegen burgerrechtelijke aansprakelijkheid. Maar ook als je geen verzekeringsplicht hebt, is het verstandig om je vrijwilligers goed te beschermen. Vrijwilligers zetten zich belangeloos in voor jouw werking. Met een goede verzekering toon je dat je hun inzet ernstig neemt en dat risico’s professioneel worden opgevangen. Dat maakt je organisatie niet alleen zorgzamer, maar ook betrouwbaarder voor iedereen die wil meewerken.
Vlaamse vrijwilligersverzekering
Wat houdt de vrijwilligersverzekering in?
- Vlaanderen biedt een gratis vrijwilligersverzekering (per 12 maanden 1.000 vrijwilligersuren) die organisaties kunnen gebruiken om hun vrijwilligers te dekken voor schade aan derden en voor ongevallen tijdens het vrijwilligerswerk of de verplaatsingen ernaartoe.
- De verzekering dekt iedereen die vrijwilligerswerk doet volgens de wettelijke definitie: mensen die onbetaald en vrijwillig meewerken binnen je organisatie.
- De verzekering beschermt zowel de vrijwilliger (bij ongevallen) als de organisatie (bij schadeclaims van derden).
Wie kan het aanvragen?
De verzekering kan alleen aangevraagd worden door:
feitelijke verenigingen;
startende vzw's;
vzw's zonder personeel;
lokale afdelingen van een koepel: enkel bij extra activiteiten. Voor vaste activiteiten heeft de koepel verzekeringsplicht.
Hoe ga je aan de slag?
Stap 1: Vraag een erkenningsnummer aan
- Meld aan op gratisvrijwilligersverzekering.be
- Vul de aanvraag zo volledig mogelijk in
- Kom je in aanmerking? Is de aanvraag correct ingevuld?
- Dan krijg je binnen 3 weken een erkenningsnummer
Stap 2: Activiteit verzekeren
- Surf daarvoor opnieuw naar gratisvrijwilligersverzekering.be
- Je dient de activiteiten minstens 24 uur op voorhand te registeren
- Je krijgt een bevestigingsmail als de activiteiten zijn doorgegeven. Je kan ze ook zelf controleren: verschijnt er een volgnummer naast je activiteit, dan staat alles correct in het loket.
Meer info
Lees alles over de verzekeringsplicht en de gratis vrijwilligersverzekering op www.vrijwilligersverzekeren.be van het Vlaams Steunpunt vrijwilligerswerk. Je kan met je vragen terecht bij verzekering@vsvw.be.
Vrijwilligerswerk | openingsuren en contact
Campus Blairon 200
2300 Turnhout